Monday, September 11, 2000

Virtue in work - Karma Yoga ! | Bhishma-Parva-Section-027

(Bhagavat-Gita Parva - 15) [Bhagavad Gita Chapter 3]

"Arjuna said,--'If devotion, O Janardana, is regarded by thee as superior to work, why then, O Kesava, dost thou engage me in such dreadful work? 3.1

By equivocal words thou seemest to confound my understanding. Therefore, tell (me) one thing definitely by which I may attain to what is good.' 3.2

"The Holy One said,--'It hath already been said by me, O sinless one, that here are, in this world, two kinds of devotion; that of the Sankhyas through knowledge and that of the yogins through work. 3.3

A man doth not acquire freedom from work from (only) the non-performance of work. Nor doth he acquire final emancipation from only renunciation (of work). 3.4

No one can abide even for a moment without doing work.[151] 3.5

That man of deluded soul who, curbing the organs of sense, liveth mentally cherishing the objects of sense, is said to be a dissembler. 3.6

He however, O Arjuna, who restraining (his) senses by his mind, engageth in devotion (in the form) of work with the organs of work, and is free from attachment, is distinguished (above all).  3.7

(Therefore), do thou always apply yourself to work, for action is better than inaction. Even the support of thy body cannot be accomplished without work.[152] 3.8

This world is fettered by all work other than that which is (performed) for Sacrifice. (Therefore), O son of Kunti, perform work for the sake of that, freed from attachment.[153] 3.9

In olden times, the Lord of Creation, creating men and sacrifice together, said,--flourish by means of this (Sacrifice). Let this (Sacrifice) be to you (all) the dispenser of all objects cherished by you. 3.10

Rear the gods with this, and let the gods (in return) rear you. Thus fulfilling the mutual interest you will obtain that which is beneficial (to you).[154] 3.11

Propitiated with sacrifices the gods will bestow on you the pleasures you desire. He who enjoyeth (himself) without giving them what they have given, is assuredly a thief. 3.12

The good who eat the remnant of sacrifices are freed from all sins. Those unrighteous ones incur sin who dress food for their own sake.--From food are all creatures; and sacrifice is the outcome of work.[155] 3.13-14

Know that work proceeds from the Vedas; Vedas have proceeded from Him who hath no decay. Therefore, the all-pervading Supreme Being is installed in sacrifice.[156] 3.15

He who conformeth not to this wheel that is thus revolving, that man of sinful life delighting (the indulgence of) his senses, liveth in vain, O Partha.[157] 3.16

The man, however, that is attached to self only, that is contented with self, and that is pleased in his self,--hath no work (to do). 3.17

He hath no concern whatever with action nor with any omission here. Nor, amongst all creatures, is there any upon whom his interest dependeth.[158] 3.18

Therefore, always do work that should be done, without attachment. The man who performeth work without attachment, attaineth to the Supreme. 3.19

By work alone, Janaka and others, attained the accomplishment of their objects. Having regard also to the observance by men of their duties, it behoveth thee to work. 3.20

Whatever a great man doth, is also done by vulgar people. Ordinary men follow the ideal set by them (the great).[159] 3.21

There is nothing whatever for me, O Partha, to do in the three worlds, (since I have) nothing for me which hath not been acquired; still I engage in action.[160] 3.22

Because if at any time I do not, without sloth, engage in action, men would follow my path, O Partha, on all sides. 3.23

The worlds would perish if I did not perform work, and I should cause intermixture of castes and ruin these people. 3.24

As the ignorant work, O Bharata, having attachment to the performer, so should a wise man work without being attached, desiring to make men observant of their duties. 3.24-25

A wise man should not cause confusion of understanding amongst ignorant persons, who have attachment to work itself; (on the other hand) he should (himself) acting with devotion engage them to all (kinds of) work. 3.26

All works are, in every way, done by the qualities of nature. He, whose mind is deluded by egoism, however, regards himself as the actor.[161] 3.27

But he, O mighty-armed one, who knoweth the distinction (of self) from qualities and work, is not attached to work, considering that it is his senses alone (and not his self) that engage in their objects.[162] 3.28

Those who are deluded by the qualities of nature, become attached to the works done by the qualities. A person of perfect knowledge should not bewilder those men of imperfect knowledge.[163] 3.29

Devoting all work to me, with (thy) mind directed to self, engage in battle, without desire, without affection and with thy (heart's) weakness dispelled.[164] 3.30

Those men who always follow this opinion of mine with faith and without cavil attain to final emancipation even by work. 3.31

But they who cavil at and do not follow this opinion of mine, know, that, bereft of all knowledge and without discrimination, they are ruined. 3.32

Even a wise man acts according to his own nature. All living beings follow (their own) nature. What then would restraint avail? 3.33

The senses have, as regards the objects of the senses, either affection or aversion fixed. One should not submit to these, for they are obstacles in one's way.[165] 3.34

One's own duty, even if imperfectly performed, is better than being done by other even if well performed. Death in (performance of) one's own duty is preferable. (The adoption of) the duty of another carries fear (with it). 3.35

"Arjuna said, 'Impelled by whom, O son of the Vrishni race, doth a man commit sin, even though unwilling and as if constrained by force'? 3.36

"The Holy One said,--'It is desire, it is wrath, born of the attribute of passion; it is all devouring, it is very sinful. Know this to be the foe in this world.[166]  3.37

As fire is enveloped by smoke, a mirror by dust, the foetus by the womb, so is this enveloped by desire. 3.38

Knowledge, O son of Kunti, is enveloped by this constant foe of the wise in the form of desire which is insatiable and like a fire. 3.39

The senses, the mind and the understanding are said to be its abode. With these it deludeth the embodied self, enveloping (his) knowledge. 3.40

Therefore, restraining (thy) senses first, O bull of Bharata's race, cast off this wicked thing, for it destroyeth knowledge derived from instruction and meditation.[167] 3.41

It hath been said that the senses are superior (to the body which is inert). Superior to the senses is the mind. Superior to the mind is the knowledge. But which is superior to knowledge is He.[168] 3.42

Thus knowing that which is superior to knowledge and restraining (thy) self by self, slay, O mighty-armed one, the enemy in the shape of desire which is difficult to conquer.'" 3.43



151. Prakritijais Gunas is explained by Sreedhara as qualities born of one's nature such as Ragadveshadi. Sankara thinks that they are the qualities or attributes of primal matter (which enters into the composition of every self) such as Satwa, Rajas, and Tamas.

152. "Apply to work", i.e. to work as prescribed in the scriptures. Thus says Sankara. "To morning and evening prayers, etc." says Sreedhara.

153. Sacrifices Vishnu's self as declared by the Srutis; work for sacrifice, therefore, is work for Vishnu's sake or gratification. For the sake of that i.e., for sacrifice's, or "Vishnu's sake. So say all the commentators.

154. Bhavaya is explained by both Sankara and Sreedhara as Vradhaya or make grow. Perhaps, "rear" is the nearest approach to it in English. K. T. Telang renders it, 'please.' The idea is eminently Indian. The gods are fed by sacrifices, and in return they feed men by sending rain. The Asuras again who warred with the gods warred with sacrifices.

155. Parjjanya is explained by both Sankara and Sreedhara as rain. It means also the clouds or the origin of rain.

156. The word in the original that is rendered in the Vedas is Brahma. It may mean the Supreme Soul. Of course, in Brahmanic literature, the Vedas are Brahma and Brahma is the Vedas, but still in the second line of 15 there is no necessity of taking Brahma as equivalent to the Vedas, I do not think Telang is accurate in his rendering of this line.

157. The wheel referred to is what has been said before, viz., from the Vedas are work, from work is rain, from rain is food, from food are creatures, from creatures again work and so back to the Vedas.

158. The sense seems to be, as explained by the commentators, that such a man earns no merit by action, nor sin by inaction or omission. Nor is there anybody from the Supreme Being to the lowest creature on whom he depends for anything.

159. The example set by the great is always catching, Itaras, here, is Vulgar and not "other". Kurute which I have rendered as "maketh" is used in the sense of "regardeth." Pramanam, however, may not necessarily mean something else that is set up as an ideal. It may refer to the actions themselves of the great men set up by them as a standard.

160. Sreedhara would connect "in the three worlds" with what follows. I follow Sankara and the natural order of words.

161. The word rendered "nature" is prakriti. It really implies "primal matter."

162. The second line, literally rendered, is "deeming that qualities engage in qualities." The first "qualities" imply the senses, and the second, the objects of the senses. The purport is that one knowing the distinction referred to, never thinks that his soul is the actor, for that which is work is only the result of the senses being applied to their objects.

163. Guna-karmashu is explained by Sankara as works of the qualities, or works done by them. Sreedhara explains the compound as "qualities and (their) works."

164. Devoting all work to me, i.e., in the belief that all you do is for me or my sake.

165. The senses, as regards their diverse objects in the world, are either drawn towards them or repelled by them. These likes and dislikes (in the case of men who, of course, only act according to their nature) stand in the way of their emancipation, if men submit to them.

166. Desire, if not gratified, results in wrath. Thus say the commentators.

167. Prajahi is explained by both Sankara and Sreedhara as parityaja (cast off).

168. He is the Supreme Soul or Being.

தமிழில் | In Tamil

மஹாபாரதத்தின் முக்கிய மனிதர்கள் வரும் பகுதிகள்

அகம்பனன் அகலிகை அகஸ்தியர் அகிருதவரணர் அக்ருதவ்ரணர் அக்னி அங்கதன் அங்காரபர்ணன் அங்கிரஸ் அசமஞ்சன் அசலன் அசுவினிகள் அஞ்சனபர்வன் அதிரதன் அத்புதன் அத்ரி அத்ரிசியந்தி அபிமன்யு அம்பரீஷன் அம்பா அம்பாலிகை அம்பிகை அம்பை அயோதா தௌம்யா அரிஷ்டநேமி அருணன் அருணி அருந்ததி அர்வாவசு அர்ஜுனன் அலம்பலன் அலம்புசன் அலம்புசை அலர்க்கன் அலாயுதன் அவிந்தியன் அவுர்வா அனுகம்பகன் அனுவிந்தன் அன்சுமான் அஷ்டகன் அஷ்டவக்கிரர் அஸ்மர் அஸ்வசேனன் அஸ்வத்தாமன் அஸ்வபதி அஹல்யை ஆங்கரிஷ்டன் ஆணிமாண்டவ்யர் ஆதிசேஷன் ஆத்ரேயர் ஆர்யகன் ஆர்ஷ்டிஷேணர் ஆஜகரர் ஆஸ்தீகர் இக்ஷ்வாகு இந்திரசேனன் இந்திரசேனை இந்திரத்யும்னன் இந்திரன் இந்திரஜித் இந்திரோதர் இராவான் {அரவான்} இல்வலன் உக்கிரசேனன் உக்தன் உக்ரசேனன் உசீநரன் உச்சைஸ்ரவஸ் உதங்கர் உதங்கா உதத்யர் உத்தமௌஜஸ் உத்தரன் உத்தரை உத்தவர் உத்தாலகர் உபமன்யு உபரிசரன் உபஸ்ருதி உமை உலூகன் உலூபி ஊர்வசி எலபத்திரன் ஏகதர் ஏகதன் ஏகலவ்யன் ஐராவதன் ஓகவதி ஔத்தாலகர் ஔத்தாலகி கங்கன் கங்கை கசன் கசியபர் கடோத்கசன் கணிகர் கண்வர் கதன் கத்ரு கந்தன் கபிலர் கபோதரோமன் கயன் கராளன் கருடன் கர்ணன் கலி கல்கி கல்மாஷபாதன் கவந்தன் கனகன் கஹோடர் காகமா காக்ஷிவத் காசியபர் காதி காந்தாரி காமதேனு காயத்ரி காயவ்யன் கார்க்கோடகன் கார்க்யர் கார்த்தவீரியார்ஜுனன் கார்த்திகை காலகவிருக்ஷீயர் காலகேயர் காலவர் காலன் காளி கிந்தமா கிரது கிரந்திகன் கிராதன் கிரிசன் கிரிடச்சி கிருதவர்மன் கிருதவீர்யன் கிருதாசி கிருபர் கிருபி கிருஷ்ணன் கிர்மீரன் கீசகர்கள் கீசகன் குசிகன் குணகேசி குணி-கர்க்கர் குண்டதாரன் குந்தி குந்திபோஜன் குபேரன் கும்பகர்ணன் குரு குரோதவாசர்கள் குவலாஸ்வன் கேசினி கேசின் கேதுவர்மன் கைகேயன் கைகேயி கைடபன் கோடிகன் கோமுகன் கௌசிகர் கௌசிகி கௌதமர் கௌதமன் கௌதமி க்ஷத்ரபந்து க்ஷேமதர்சின் க்ஷேமதூர்த்தி சகரன் சகாதேவன் சகுந்தலை சகுனி சக்திரி சக்ரதேவன் சங்கன் சசபிந்து சச்சி சஞ்சயன் சஞ்சயன் 1 சதயூபன் சதானீகன் சத்தியசேனன் சத்தியபாமா சத்தியர் சத்தியவதி சத்தியஜித் சத்யசேனன் சத்யபாமா சத்யவான் சத்ருஞ்சயன் சந்தனு சந்திரன் சமங்கர் சமீகர் சம்சப்தகர்கள் சம்பரன் சம்பா சம்பாகர் சம்பை சம்வர்ணன் சம்வர்த்தர் சரபன் சரஸ்வதி சர்மின் சர்மிஷ்டை சர்யாதி சலன் சல்லியன் சனத்சுஜாதர் சஹஸ்ரபத் சாகரன் சாண்டிலி சாண்டில்யர் சாத்யகி சாத்யர்கள் சாந்தை சாம்பன் சாம்யமணி சாரங்கத்வஜன் சாரஸ்வதர் சாரிசிரிகன் சாருதேஷ்ணன் சார்வாகன் சால்வன் சாவித்ரி சிகண்டி சிங்கசேனன் சிசுபாலன் சித்திரசேனன் சித்திரன் சித்திராங்கதை சித்ரகுப்தன் சித்ரவாஹனன் சிநி சிந்துத்வீபன் சிபி சியவணன் சியவனர் சிரிகாரின் சிரிங்கின் சிருஞ்சயன் சிவன் சீதை சுகர் சுகன்யா சுகுமாரி சுகேது சுக்ரது சுக்ரன் சுக்ரீவன் சுசர்மன் சுசோபனை சுதக்ஷிணன் சுதசோமன் சுதர்சனன் சுதர்மை சுதன்வான் சுதாமன் சுதேவன் சுதேஷ்ணை சுநந்தை சுந்தன் உபசுந்தன் சுபத்திரை சுப்ரதீகா சுமித்திரன் சுமுகன் சுரதன் சுரதை சுரபி சுருதகர்மன் சுருதசேனன் சுருதர்வன் சுருதர்வான் சுருதாயுதன் சுருதாயுஸ் சுருவாவதி சுலபை சுவர்ணஷ்டீவின் சுவாகா சுவேதகேது சுனந்தை சுனஸ்ஸகன் சுஷேணன் சுஹோத்திரன் சூதன்வான் சூரன் சூரியதத்தன் சூரியவர்மன் சூரியன் சூர்ப்பனகை சேகிதானன் சேதுகன் சேனஜித் சைகாவத்யர் சைப்யை சைரந்திரி சோமகன் சோமதத்தன் சௌதி சௌதியும்னி சௌனகர் தக்ஷகன் தக்ஷன் தண்டதாரன் தண்டன் தண்டி ததீசர் தத்தாத்ரேயர் தபதி தபஸ் தமயந்தி தமனர் தம்போத்பவன் தர்மதர்சனர் தர்மதேவன் தர்மத்வஜன் தர்மவியாதர் தர்மாரண்யர் தளன் தனு தாத்ரேயிகை தாரகன் தாருகன் தார்க்ஷ்யர் தாலப்யர் தியுமத்சேனன் திரஸதஸ்யு திரிசிரன் திரிதர் திரிஜடை திருதராஷ்டிரன் திருதவர்மன் திருஷ்டத்யும்னன் திரௌபதி திலீபன் திலோத்தமை திவோதாசன் தீர்க்கதமஸ் துச்சலை துச்சாசனன் துந்து துரியோதனன் துருபதன் துருபதன் புரோகிதர் துரோணர் துர்க்கை துர்மதன் துர்மர்ஷணன் துர்முகன் துர்வாசர் துர்ஜயன் துலாதாரன் துவஷ்டிரி துவாபரன் துவிதன் துஷ்கர்ணன் துஷ்யந்தன் தேவ தேவகி தேவசர்மன் தேவசேனா தேவசேனை தேவமதர் தேவயானி தேவராதன் தேவலர் தேவஸ்தானர் தேவாபி தௌமியர் நகுலன் நகுஷன் நமுசி நரகாசுரன் நரன் நளன் நளன்2 நாகன் நாசிகேதன் நாடீஜங்கன் நாரதர் நாராயணர்கள் நாராயணன் நிருகன் நிவாதகவசர்கள் நீலன் நைருதர்கள் பகதத்தன் பகர் பகன் பகீரதன் பங்காஸ்வனன் பசுஸகன் பஞ்சசிகர் பஞ்சசூடை பத்மநாபன் பத்மன் பத்ரகாளி பத்ரசாகன் பத்ரா பப்ருவாஹனன் பரசுராமர் பரதன் பரத்வாஜர் பராசரர் பராவசு பரிக்ஷித் பரீக்ஷித்1 பர்ணாதன் பர்வதர் பலராமன் பலன் பலி பலிதன் பாகுகன் பாணன் பாண்டியன் பாண்டு பானுமதி பானுமான் பாஹ்லீகர் பிங்களன் பிங்களை பிரகலாதன் பிரதர்த்தனன் பிரதிவிந்தியன் பிரதீபன் பிரத்யும்னன் பிரத்னஸ்வன் பிரமாதின் பிரம்மதத்தன் பிரம்மத்வாரா பிரம்மன் பிரம்மாதி பிராதிகாமின் பிருகதஸ்வர் பிருகத்யும்னன் பிருகு பிருது பிருந்தாரகன் பிருஹத்சேனை பிருஹத்பலன் பிருஹத்ரதன் பிருஹந்நளை பிருஹஸ்பதி பீமன் பீமன்1 பீஷ்மர் புரு புருரவஸ் புரோசனன் புலஸ்தியர் புலஹர் புலோமா புஷ்கரன் பூமாதேவி பூரி பூரிஸ்ரவஸ் பூஜனி போத்யர் பௌரவன் பௌரிகன் பௌலோமர் மங்கணகர் மங்கி மடன் மணிமான் மதங்கன் மதயந்தி மதிராக்ஷன் மது மதுகைடபர் மந்தபாலர் மந்தரை மயன் மருத்தன் மலயத்வஜன் மனு மஹாபிஷன் மஹிஷன் மஹோதரர் மாணிபத்ரன் மாதலி மாதவி மாத்ரி மாந்தாதா மாரீசன் மார்க்கண்டேயர் மாலினி மிருத்யு முகுந்தன் முசுகுந்தன் முத்கலர் முனிவர்பகன் மூகன் மேதாவி மேனகை மைத்ரேயர் யது யமன் யயவரர் யயாதி யவக்கிரீ யாதுதானி யாஜ்ஞவல்கியர் யுதாமன்யு யுதிஷ்டிரன் யுயுத்சு யுவனாஸ்வன் ரந்திதேவன் ராகு ராதை ராமன் ராவணன் ராஜதர்மன் ரிசீகர் ரிதுபர்ணன் ரிஷபர் ரிஷ்யசிருங்கர் ருக்மரதன் ருக்மி ருக்மிணி ருசங்கு ருசி ருத்திரன் ருரு ரேணுகன் ரேணுகை ரைப்பியர் ரோமபாதன் ரோஹிணி லக்ஷ்மணன் லட்சுமணன் லட்சுமி லபிதை லோகபாலர்கள் லோபாமுத்திரை லோமசர் லோமபாதன் லோமஹர்ஷனர் வசாதீயன் வசிஷ்டர் வசு வசுதேவர் வசுமனஸ் வசுமான் வசுஹோமன் வதான்யர் வந்தின் வருணன் வர்கா வஜ்ரவேகன் வஜ்ரன் வாசுகி வாதாபி வாமதேவர் வாயு வார்ஷ்ணேயன் வாலகில்யர் வாலி விகர்ணன் விசரக்கு விசாகன் விசித்திரவீரியன் விசோகன் விதுரன் விதுலை விந்தன் விபாண்டகர் விபாவசு விபீஷணன் விபுலர் வியாக்ரதத்தன் வியாசர் வியுஷிதஸ்வா விராடன் விருத்திரன் விருபாகஷன் விருஷகன் விருஷசேனன் விருஷதர்பன் விருஷபர்வன் விரோசனன் விவிங்சதி வினதை விஷ்ணு விஸ்வகர்மா விஸ்வாமித்ரர் வீதஹவ்யன் வீரத்யும்னன் வீரபத்ரன் வேதா வேனன் வைகர்த்தனன் வைசம்பாயனர் வைவஸ்வத மனு வைனியன் ஜடாசுரன் ஜடாயு ஜந்து ஜமதக்னி ஜரத்காரு ஜராசந்தன் ஜரிதை ஜரை ஜலசந்தன் ஜனகன் ஜனதேவன் ஜனபதி ஜனமேஜயன் ஜனமேஜயன் 1 ஜாம்பவதி ஜாரிதரி ஜாஜலி ஜிமூதன் ஜீவலன் ஜெயத்சேனன் ஜெயத்ரதன் ஜைகிஷவ்யர் ஜோதஸ்நாகாலி ஷாமந்தர் ஸனத்குமாரர் ஸுமனை ஸுவர்ச்சஸ் ஸ்கந்தன் ஸ்தாணு ஸ்தூணாகர்ணன் ஸ்யூமரஸ்மி ஸ்ரீ ஸ்ரீமதி ஸ்ரீமான் ஸ்வேதகி ஸ்வேதகேது ஸ்வேதன் ஹயக்ரீவன் ஹரிச்சந்திரன் ஹர்யஸ்வன் ஹனுமான் ஹாரீதர் ஹிடிம்பன் ஹிடிம்பை ஹிரண்யவர்மன் ஹோத்திரவாஹனர்